کریدور شمال- جنوب‌‌ راهی برای پیوست ایران، روسیه و هند

 

این کریدور حمل و نقل به صورت بین ‌المللی و با نام شمال- جنوب مشهور است که در ۱۲ سپتامبر سال ۲۰۰۰ در سن‌ پترزبورگ توسط سه کشور ایران، روسیه و هند و به منظور ترویج همکاری‌‌های حمل و نقل بین اعضا راه اندازی شد. اکنون این کریدور با پذیرش ۱۰ عضو جدید گسترش یافته است که شامل جمهوری آذربایجان، ارمنستان، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکیه، اوکراین، بلاروس، عمان و سوریه است و بلغارستان نیز به عنوان عضو ناظر آن حضور دارد.

جمهوری اسلامی ایران نیز به عنوان کشور امین انتخاب شد که وظیفه دارد طرف های متعاهد را در خصوص پیوستن سایر کشورها به این موافقتنامه و یا کناره ‌گیری هر یک از طرف های متعاهد از آن آگاه کند.

از اهداف این کریدور توسعه پیوندهای حمل و نقل به منظور ساماندهی حمل و نقل کالا و مسافر در کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب، افزایش دسترسی طرف‌های متعاهد این موافقتنامه به بازارهای جهانی از طریق تسهیلات حمل و نقل ریلی، جاده ‌ای، دریایی، رودخانه‌ای و هوایی است.

مساعدت در جهت افزایش حجم حمل و نقل بین‌المللی کالا و مسافر، تامین امنیت سفر، ایمنی محصولات و همچنین حفظ محیط زیست براساس استانداردهای بین‌المللی، هماهنگ‌ سازی سیاست های حمل و نقل و همچنین پی ‌ریزی قوانین و مقررات مورد نیاز حمل و نقل برای اجرای این موافقتنامه و تامین شرایط برابر جهت عرضه‌ کنندگان انواع خدمات حمل و نقل کالا و مسافر در کشورهای متعاهد در چارچوب کریدور حمل و نقل بین‌المللی شمال – جنوب از دیگر اهداف است.

با توسعه تجارت جهانی و افزایش زنجیره تبادلات کالا، امروزه کارآمدی حمل و نقل دریایی یکی از با صرفه ترین و ایمن ترین روش های حمل و نقل و بعنوان مزیت رقابتی برای کشورهای ساحلی به حساب می آید.

کشورهای مختلف به منظور بهره مندی از این ظرفیت طبیعی سرمایه گذاری های کلانی را در حوزه دریا انجام می‌دهند.

ایران نیز با توجه به موقعیت ویژه جغرافیایی در شمال و جنوب از لحاظ موقعیت راهبردی به دلیل قرار گرفتن در کریدورهای بین المللی شمال – جنوب و شرق به غرب از لحاظ ترانزیتی برای جهانیان از اهمیت فراوانی برخوردار است.

بندر چابهار به عنوان پیشانی توسعه کشور و دروازه ورود به آب های آزاد در سال های اخیر مورد توجه بسیاری از کشورها قرار گرفته است.

با توجه به منویات مقام معظم رهبری مبنی بر اینکه دریای عمان و سواحل مکران یک گنج کشف نشده است خیل عظیم کشورها، سازمان ها و نهادهای مختلف به منظور کشف این گنج اقدام به سرمایه گذاری ها و توافقنامه های مهمی در بندر چابهار نموده اند که می توان به توافق نامه سه جانبه بین ایران، هند و افغانستان به منظور توسعه بندر چابهار اشاره کرد.

در طول جنگ جهانی اول همواره بخشی از فعالیت های تجاری و دریانوردی رایج در آب های جنوبی ایران در چابهار متمرکز بوده است.

مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان اظهار داشت: چابهار به عنوان تنها بندر اقیانوسی ایران یکی از مناطق مهم و کلیدی حاشیه خلیج فارس و دریای عمان است و می تواند در کریدور شمال – جنوب نقش مهمی ایفا کند.

بهروز آقایی افزود: بندر چابهار به عنوان یکی از بنادر مهم جنوب ایران در بخش شمالی دریای عمان قرار گرفته است و این بندر به سبب موقعیت راهبردی و دستیابی به آب های آزاد بین المللی جایگاه ویژه ای در مبادلات ایران با سایر کشورهای منطقه دارد.
وی بیان کرد: بندر چابهار به علت نزدیکی به کشورهای افغانستان، پاکستان و آسیای میانه در آینده ای نزدیک با پیوند به شبکه ریلی کشور اهمیت ویژه ای در ترانزیت کالا به این کشورها خواهد داشت.

مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان ادامه داد: این بندر در مسیر ترانزیتی شرق- غرب قرار گرفته و دارای فوریتهای مختلف اقتصادی و جغرافیایی در زمینه ترانزیت و ترانشیب است.

وی گفت: بندر چابهار به دلیل استقرار در کنار دریای عمان از دیر باز کانون داد و ستد و تجارت و دریانوردی بوده است.

آقایی تصریح کرد: چابهار به عنوان مهمترین بندر تجاری در خارج از خلیج فارس از نظر سیاسی و استراتژیکی ملی در مواقع جنگ و بحرانهای منطقه مجزا و نقطه ای کلیدی برای تنفس اقتصادی بازرگانی خارجی کشور و ضمانتی برای گردش کار صنایع و فعالیت های اقتصادی آن محسوب می شود.

مدیرکل بنادر ودریانوردی سیستان وبلوچستان اظهار کرد: قرار گرفتن چابهار در یک خلیج موقعیت بندری ایده‌آلی را برای توسعه فیزیکی آینده به آن می‌دهد که بسیاری از بنادر دنیا دارای این حسن نیستند.

آقایی با بیان اینکه چابهار بهترین موقعیت در کریدور شمال- جنوب را دارد، خاطرنشان کرد: چابهار در مقایسه با دیگر مناطق ساحلی و جنوب ایران دارای موقعیت ممتازی در امر کشتیرانی و حمل نقل دریایی است.

وی با اشاره به اینکه وجود آبهای عمیق در خلیج وسیع شرایط مناسبی را برای پهلوگیری کشتیهای بزرگ در این منطقه و ایجاد تاسیسات بندری با هزینه مناسب و صرفه اقتصادی فراهم کرده است، افزود: مردم چابهار از راه دریایی از سالهای دور در زمینه داد و ستد کالاهای تولیدی و مورد نیاز بخش شرقی کشور و مبادله با بنادر پاکستان و هندوستان فعال بوده اند.

وی گفت: حضور شرکت های بزرگی نظیر پتروشیمی، فولاد، صنایع خودرو سازی و راه آهن نوید دهنده آینده ای روشن برای بندر چابهار است.

آقایی ادامه داد: اداره کل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان با بهره‌مندی از کلیه امکانات پیشرفته عملیاتی و فناوری‌های نوین بندری و دریایی، کلیه بسترهای اداری، حقوقی و زیر ساختی مناسب را برای صاحبان کالا، سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی و کارگزاران بندری و دریایی مهیا و پذیرای قشرهای مختلف برای حضور و فعالیت اقتصادی است.

/ایرنا

مطالب مرتبط